En iyi topraklama malzemesinin seçimi
EN İYİ TOPRAKLAMA MALZEMESİ SEÇİMİ
Topraklama ve Güvenlik Elele Gider
Bir topraklama sistemi, bir topraklama kazığı ve onu bina ölçüm noktasındaki elektrik panosunda bulunan topraklama barasına bağlayan topraklama iletkeninden meydana gelir. Elektrik sisteminde elektriksel güvenliği sağlayan, sisteminizin çok önemli bir parçasıdır. NEC (National Electric Code) {1}’a göre sistemin topraklama direncinin 25 ohm veya daha düşük olması gerekmektedir. Bundan da “topraklama elektrodu” da denilen topraklama kazığından bir taneden daha fazlasını toprağa çakmanız gerekebilir anlamı çıkar.
Topraklama Kazığı Nedir?
Topraklama kazıkları elektrik sisteminizin bir parçası olan topraklama sisteminizi yer toprağına bağlamak (irtibatlamak) için kullanılır. Topraklama kazıkları birçok değişik malzemeden imal edilirler, fakat piyasada en çok tutulanlar bakır kaplama ve galvaniz çelikten imal edilenlerdir. Bu malzemeler çok iyi elektriksel iletkenler olup, sizden ve elektrik panonuzdan tehlikeyi uzaklaştırarak, herhangi bir tehlikeli elektriğin toprağa akmasını sağlarlar.
Topraklama Kazığının Boyu Ne Kadardır?
Topraklama kazıkları 8 ayak (feet)-2,43mt ve10ayak (feet)- 3,00 mt uzunluktadır. Mesken bölgelerinde 8 ayak uzunlukta olanı kullanılmaktadır. Kural olarak minimum 8 ayak uzunlukta kullanılması şarttır, sakın ola kesmeyiniz. Eğer çok kuru bir bölgede iseniz topraklama kazığını çakmak için özel bir alet kullanmanız gerekebilir. Bir diğer seçenek ki en iyisidir, bir topraklama kazığı daha eklemektir. Fakat unutmayınız ki “NEC”e göre iki kazık arasında minimum 6 ayak (1,82 mt) mesafe olmalıdır. İmkanınız var ise evinizin etrafında nemli bir alana topraklama kazıklarınızı çakmaya gayret ediniz. Genellikle dış duvarınızdaki çatı oluklarının inişleri yağmur suyu tahliyesiyle size gerekli nemi sağlayacaktır.
Topraklama Kazığı Çapı Ne Olmalıdır?
Topraklama kazıkları çeşitli çaplarda imal edilmektedir. Bu çaplar: (3/8), (1/2), (3/4), ve (1) parmaktır. Müsaade edilen minimum çap (3/8) parmaktır.
Ne Tipde Bir Topraklama Kablosuna İhtiyaç Vardır?
Bakır ve Alüminyum dahil olmak üzere birçok tipte kablo vardır. Yine de yer toprağı bağlantısında en iyisi bakırdır. Bildiğiniz gibi toprak ile servis topraklama bağlantısı arasındaki iletimi sağlayan iletkene “topraklama kablosu” bir diğer deyişle “topraklama elektrodu iletkeni” denir. Genellikle #6 AWG (16 mm2 ) kesitinde bir bakır kablo ile bağlantı yapılır, istenir ise daha büyük tesisler için daha büyük kesitteki kablolar da kullanılabilir. Çok büyük elektrik servis tesislerinde daha büyük kesit kullanılması gerekir.
Topraklama Kelepçesi Nedir?
Topraklama kelepçeleri topraklama elektrodu iletkeni ile topraklama kazığı bağlantısı için kullanılırlar. Bir bağlantı meydana getirmek için topraklama kazığı etrafına yerleştirilen ve bir civata yardımıyla sıkıştırılması sağlanan mekanik parçalardır. Bir Acorn Kelepçesi {2} toprak kazığına bir civata yardımıyla sıkıştırılarak sabitlenen oval şekilli bir kelepçedir. Acorn kelepçesi topraklama kazığı bağlantılarında sıkça kullanılan ve doğrudan toprağa gömülmesine izin verilen bir kelepçedir. Topraklama iletkeni kelepçenin “V” yuvasına yerleştirilerek kazıkla doğrudan teması sağlanır ve kelepçenin diğer tarafında kalan civata yardımıyla sıkıştırılır.
Dişli-kaplamalı kelepçe iki ayrı parçadan meydana gelmekte olup, topraklama kazığının etrafına yerleştirilerek her iki baştaki civatalar yardımıyla sabitlenir. Yine bir parçanın ortasında topraklama iletkeninin girebileceği bir yuva bulunur ve iletken de bu yuvaya civata yardımıyla sabitlenir. Bu tip kelepçeler daha çok bina içinde su tesisatı kolon hattının topraklama olarak kullanılması halinde uygundur. TV antenleri ve küçük ev aletleri topraklamaları için piyasada satılan 4 ayak (1,22 mt)’lik kazık kullanmak güvenli ve doğru değildir. Ekipmanlarınızı doğru ölçü ve uzunlukta topraklama kazığı kullanarak koruyunuz! Kaldı ki eğer kısa kazıklar kullanırsanız, her ne kadar çakması kolay olsa da, tam görev yapması gerektiğinde topraklama sisteminizin çökmesine neden olabilir ve yasal değildir.
Topraklama İçin Cald Weld Kaynağı
Cald Weld kaynağı güvenilir ve dayanıklı olduğu için daha çok ticari ve sanayi tesislerinde sıklıkla kullanılır. Böyle bir bağlantı için kalıp ve döküm malzemesi gerekir. Bu işlemi yapmak için kalıp kazığın etrafına yerleştirilir, içine kaynak/döküm malzemesi doldurulur ve kablo yerleştirilir, malzeme dökülmesin diye krom renkli bir diskle kapatılır. Kalıpda bulunan bir delik yardımıyla kalıp içindeki malzeme uzun bir çubukla yakılır. Kalıp içindeki karışım; havalanmakta olan bir rokete benzer bir şekilde yanarak kablo ve kazığın etrafında eriyerek her ikisini birbirine bağlamış olur. Karışım soğuduktan sonra kalıbı tutan kelepçe çıkarılır. Bağlantı güvenli olmuşsa başarılı bir topraklama bağlantısına sahip olursunuz.
Güvenlik İçin Topraklama
“Topraklamaya neler ihtiyaç duyar?” diye sorabilirsiniz. Bu kadar yıllık meslek hayatımda edindiğim tecrübeye göre herşey topraklamaya ihtiyaç duyar. Bütün elektrik malzemelerinin kutuları, aletleri, makinaları, ekipmanları ve plastik değilse su boruları topraklanmalıdır. Dikkat ettiyseniz elektrik malzemelerinde anahtarlar ve prizler gibi hepsinde topraklama vidaları vardır. Onları kullanalım.
Yukarıda okuduğunuz makale, Elektrik Mühendisleri odası web sitesinden alınmıştır.
Alize Elektrik /Ankara, elektrik topraklama sistemlerinde ihtiyaç duyulan topraklama malzemelerini sağlamaktadır
Galvanizli çelik topraklama iletkenleri, topraklama şeridi, topraklama kazığı, galvaniz kazık, topraklama levhası, galvaniz levha...
Bilgi için:
info@alizeelektrik.com
12.05.2021
